از میان سفرنامهها
یکی از اصلیترین منابع در تاریخنویسی ایران پس از عصر صفوی تا شروع دوران جدید در عصر مشروطیت، سفرنامههای سیاحان فرنگی است. این سفرنامهها از دوران صفویه آغاز میشوند. زمانی که تمدن کهن ایران در یکی از نقاط اوج خود قرار دارد و از آن سمت اروپا شروع به بیداری کرده است. در این مقاله میتوانید درباره مهمترین سفرنامههای سیاحان و فرستادگان فرنگی به ایران عصر صفوی و اصلا دلیل اهمیت سفرنامهها بخوانید.
برادران شرلی از مهمترین آمدگان به ایران عصر صفویاند. دو برادر انگلیسی که چنان در دربار شاه عباس ارج و قرب یافتند که به عنوان سفیر ایران به کشورهای اروپایی فرستاده میشدند. کتاب سرنوشت عجیبی هم داشته. فردی به نام آوانس از مسیحیان ایرانی در دوران قاجار کتاب را در موزهای در لندن مییابد و برای خواندن شخص ناصرالدین شاه آن را ترجمه میکند.
«جنوب غرب ایران» با نام کاملش «یادداشتهای روزانهی یک افسر دیپلمات» کتابی است درباره ماموریت هفت ساله افسری انگلیسی به نام سر آرنولد ویلسون در ایران و شرح سفرهای فراوان او در داخل ایران. ویلسون از ۱۹۰۷ (وقتی بیستوسهساله بوده) تا ۱۹۱۴ (سی سالگی) مامور به خدمت در ایران میشود. ویلسون از چشم یک فرنگی علاقمند به شناخت مردم کشورهای شرقی درباره جزئیات بسیاری در ایران ابتدای قرن بیستم نوشته است.
اما سفرنامههای قدیمیتر مربوط به دوران قرون وسطی هم ارزش و اهمیت و نیز جذابیت خاص خود را دارا هستند. از امتیازهای سفرنامه ناصر خسرو یکی هم این است که فارسی آن بعد از هزارسال به راحتی قابل خواندن و فهمیدن است. او نویسندهای است بسیار کمگو، با نثری در نهایت ایجاز. نویسندهای که بارها تاکید میکند فقط آنچه را مینویسد که به چشم دیده.
سفرنامه محدود به دوران گذشته نیست. سیروس علینژاد مصاحبههایی با اهل فرهنگ درباره سفر انجام داده است. موضوع هم که از اسمش پیداست: گفتگو با کسانی که به سفرهای بسیار دست زده بودند. کسانی چون همایون صنعتیزاده، محمدعلی موحد، هوشنگ دولتآبادی، ایران درودی و دیگران.
یک دیدگاه در “از میان سفرنامهها”
اینترنت آمد٪