گزیده اشعار والت ویتمن

والت ویتمن، شاعر مطرح آمریکایی، در زمان حیاتش به اندازه امروز مورد تقدیر قرار نگرفت. وقتی اولین مجموعه شعرش با نام «برگ‌های علف» در سال 1855 منتشر شد، منتقدان و اهالی ادبیات برآشفته شدند. آنها عقیده داشتند که اشعار ویتمن ضداخلاقی و زننده است.

ویتمن زبان شعر را ساده کرده بود و به زبان مردم می‌نوشت. او درباره فراموش‌شدگان و خانه‌ها و خیابان‌ها و توده مردم می‌نوشت. او را پدیدآورنده شعر آزاد آمریکا می‌دانند چون در اشعارش تابع قید و شرط شاعرانه نبود و از کلمات عامیانه تا اصطلاحات را داخل اشعارش می‌آورد.

گرچه چاپ دوباره کتاب برگ‌های علف بعداز 37سال با مقدمه تحسین‌آمیز رالف امرسون بر فروش آن تأثیر داشت اما فضای عمومی همچنان این گونه از شعر را برنمی‌تافت تا جایی که پس از مرگ ویتمن هم نسخه‌های این کتاب در بعضی شهرهای کانادا جمع‌آوری شد.

با این‌حال تعدادی از مشاهیر ادبیات ستایشگر شعر و شخصیت او بودند، ازجمله اسکاروایلد که گفته می‌شود وقتی در سال 1882 به آمریکا دعوت شد در پاسخ به سوال «شاعر آمریکایی محبوبتان کیست؟»، از والت ویتمن نام برد.

کتاب گزیده اشعار والت ویتمن اولین‌بار توسط سیروس پرهام جمع‌آوری و ترجمه شد و در سال 1338 توسط نشر سخن به چاپ رسید. کتاب در کنار ترجمه، اشعار را به زبان اصلی هم در کنار خود داشت و یکی از مجموعه‌ی شعر دنیای جدید بود که زیر عنوان نشریه دو زبانی و با همکاری انتشارات فرانکلین منتشر می‌شد.

چاپ دوباره این کتاب توسط نشر مروارید در مجموعه شعر جهان در سال 1398 انجام شد و به سرعت به چاپ‌های بعدی رسید. در هر دو کتاب هفده قطعه شعر از ویتمن ترجمه و منتشر شده است، اما در نسخه چاپ نشر مروارید (که با حضور و تأیید خود مترجم همراه بوده) دو شعر «خیال می‌کنی قلم خود را برای چه به دست می‌گیرم» و «برای تو ای دموکراسی» جایگزین دو قطعه شعر دیگر شده‌اند. کتاب مقدمه‌ای هم از سیروس پرهام دارد که در آن درباره زندگی و ویژگی اشعار ویتمن نوشته است. اسامی بعضی از اشعار ترجمه شده عبارتند از: ای آنکه اکنون مرا در دست داری، سرود شادی‌ها و ای آزادی بازگرد.

ویتمن در دوران زندگی خود کار در چاپخانه، روزنامه‌نگاری و رسیدگی به مجروحان جنگ‌های داخلی را تجربه کرد. سکته‌های مغزی که باعث فلج بخش‌هایی از بدنش شدند و درنهایت بیماری سل در سن 72سالگی مرگ او را رقم زدند.

ویتمن چند داستان، مقالات متعدد و اثری درباره دموکراسی هم نوشته است.

او درباره شعر می‌گوید: «کیفیت شاعرانه در وزن و قافیه و در قالب یکدست و استوار شعر، یا در خطابه‌هایی که شاعر در ذهن خود خطاب به اشیا بی‌جان ایراد می‌کند، یا در شکوه‌های غمناک و یا اندرزهای حکیمانه نیست. کیفیت شاعرانه در زندگی موجود و بسیاری چیزهای دیگر، و در روح آدمی است.»

عشق به زندگی و اعتقاد به اینکه تن جلوه‌گاه روح است، مایه اصلی اشعار ویتمن است.

بخشی از کتاب

سلام به دنیا!

آهای والت ویتمن، دست مرا بگیر!
چنین شگفتی‌های دوّاری! چنین منظره‌ها و صداهایی!
چنین حلقه‌های به هم بسته پایان نیافته‌ای که هر یک به دیگری
قلاب شده است،
هر یک همه را جوابگو است، و هر یک زمین را با همه قسمت می‌کند.

والت ویتمن، چیست که در درون تو گسترده می‌شود؟
چه موج‌ها و چه خاک‌هایی بیرون می‌تراود؟
چه اقلیم‌هایی؟ چه آدم‌ها و شهرهایی در اینجایند؟
این دختران کیستند؟ این زنان شوهردار کیستند؟
کیستند این پیرمردانی که دسته‌دسته دست بر گردن یکدیگر دارند، و آهسته راه می‌سپرند؟
کدامند این رودها؟ این جنگل‌ها و میوه‌ها کدامند؟
آن کوه‌های مه‌آلودی که چنین سربرافراشته‌اند چه نام دارند؟
چیستند این مساکن بیشمار که از ساکنان انباشته‌اند؟