دسته بندی: پرونده

رابطه روشنفکران با ادبیات و هنر عامه‌پسند پیشینه‌ای طولانی دارد. یک رابطه‌ی عشق و نفرت توامان. روشنفکری که هم فیلمفارسی و تئاتر لاله‌زاری و ادبیات پلیسی را می‌کوبد و هم ته دلش یک جوری از آن خوشش می‌آید. گفته‌اند که در عمق وجود هر هنرمندان نخبه‌گرایی، یک مخاطب عامی و دوستدار آثار هنری عامه‌پسند جا خوش کرده است. لذت‌های گناه‌آلود در عنوان این پرونده ترجمه‌ی اصطلاح انگلیسی guilty pleasures است، اصطلاحی که برای رابطه‌ی پرتناقض روشنفکران با ادبیات و سینمای عامه‌پسند به کار می‌رود.

هایکوی ژاپنی در اصل شعری متکی بر یک «بازی ادیبانه» به اسم «رِنگا» است. در اواخر قرن هفدهم چند شاعر از جمله باشو و اونیتسورا، رنگا را که «دنیایی و عاری از ذوق» شده بود، نجات دادند و رفته رفته اصطلاح «هایکو» در وصف شعری هفده هجایی به کار رفت که سه مشخصه‌ی رسمی داشت: ایجاز و فشردگی، احساس فصل (هر هایکو باید متعلق به یکی از پنج فصل باشد، بهار، تابستان، پاییز، زمستان و نوروز یا سال نوی ژاپنی که خودش یک فصل محسوب می‌شود) و البته «کلمه‌ی «قطع» که در آخر هر سه سطر به خواننده احساس نیاز به تأمل را گوشزد می‌کند. این خلاصه‌ای است از پیشینه و ماهیت هایکو آن طور که در کتاب هایکو شعر ژاپنی به ترجمه‌ی ع. پاشایی و نسترن پاشایی (نشر نظر؛ ۱۳۹۰) آمده است.

شهرها داستان‌های خود را دارند. و مسائل و پرسش‌های خود را. در سال‌های اخیر علاقه به مطالعات شهری و روایت‌های حسرت‌خوارانه از گذشته‌ی شهرمان ــ و شهرها ــ رو به فزونی گذاشته است. همایش‌های علمی و برنامه‌های نمایش فیلم مستند با موضوع شهر و عوارض گسترش بی‌رویه‌ی تهران مرتب برگزار می‌شوند. و همین طور کتاب‌هایی درباره‌ی شهر و درباره‌ی تهران.

کتاب‌های خودیاری self-help و روانشناسی عامه‌فهم از پرفروش‌ترین گونه‌های کتاب در بازار نشر همه‌ی کشورها هستند. این کتاب‌ها نقش مهمی در فرهنگ‌سازی جامعه بازی می‌کنند، به باورهای همگانی بسیار کهن وجهه‌ای علمی می‌بخشند و حتی در مواردی ممکن است زندگی برخی آدم‌ها را منقلب کنند. در میان این کتاب‌ها، کتاب‌هایی که به هوش هیجانی یا هوش عاطفی Emotional Intelligence می‌پردازند جایگاه مهمی دارند.

بازتاب مسائل ایرانی-افغانستانی‌ها در فیلم‌ها و رمان‌های ایرانی و توجه محافل دانشگاهی به معضلات مهاجران افغان، تصویر ملموس‌تری از زندگی درونی جامعه‌ی افغان‌های مقیم ایران به دست می‌دهد.

این روزها بحث در وجوه گوناگون موقعیت اجتماعی زنان موضوع هزاران مقاله و کتاب و رساله‌ی دانشگاهی است. تجربه‌ی مادری، با همه‌ی تلخی‌ها و شیرینی‌هایش، زیرمجموعه‌ی بحث حقوق زن و مسائل مرتبط با موقعیت آنان در جامعه است.

اندکی آمار و ارقام در مقایسه‌ی فروش کتاب‌های چاپی و الکترونیکی

انتشار کتابی حاوی بازنشر داستان زندگی ایوان ایلیچ ترجمه‌ی کاظم انصاری به همراه تفسیری درباره‌ی این قصه‌ی کلاسیک ادبیات روسیه و جهان بهانه‌ای شد برای نگاهی دوباره به اندیشه‌های تولستوی درباره‌ی مرگ و روابط او با زنش که جزئی از داستان مرگ ایوان ایلیچ هم هست.