روز: 5 تیر 1403

اگر نادر ابراهیمی را فقط با کتاب‌های «بار دیگر شهری که دوست می‌داشتم» یا «یک عاشقانه آرام» می‌شناسیم، مواجهه با کتاب صوفیانه‌ها و عارفانه‌ها می‌تواند عجیب باشد؛ از یک طرف چه‌بسا فکر کنیم نثر شاعرانه او در آن کتاب‌ها وامدار غوطه‌وری در ادبیات صوفیانه است و از سوی دیگر متعجب شویم که چنین اثر جدی و پژوهشی مفصلی نوشته. بخصوص اگر بدانیم که این تنها یک جلد از چندین جلدی بوده که عنوان تاریخ تحلیلی پنج‌هزارسال ادبیات داستانی ایران را بر خود داشته. اما به گمان من این اثر به‌روشنی نشانگر نگاه و جهان‌بینی و دغدغه اصلی نادر ابراهیمی است.

آنتوان دوسنت‌اگزوپری به معبد خدایان جاودانه ادبیات راه یافته است؛ چهره شگفت‌انگیزی که همچون شهابی در ادبیات قرن بیستم درخشید و در ابرهای خیال و جاودانگی فرو رفت. ادبیات برای اگزوپری زمینه‌ای بود تا به قلب زندگی راه یابد و آن را بی‌واسطه در‌ آغوش بکشد. در آثار او عشقی بی‌پایان به زندگی، دوستی و زیبایی و خیرخواهی و خلاصه همه چیزهای خوب عالم می‌بینیم. چرا شازده کوچولو معروفترین شخصیت ادبی جهان است؟ این پسرک موطلایی چگونه مرزهای زمان و مکان را پشت سر گذاشت و در میان نسل‌های مختلف محبوب مانده است؟ بیشتر آثار اگزوپری به زبان‌های مختلف ترجمه شده‌اند و در گنجینه ادبیات جهان جای گرفته‌اند. آیا کسی می‌تواند رازی را که در پس این داستان‌ها نهفته است آشکار کند؟ شاید این راز همان چیزی باشد که روباه در گوش شازده کوچولو نجوا کرد! در این پرونده می‌کوشیم با نگاهی به زندگی و برخی از آثار اگزوپری راز جاودانگی او را دریابیم و به این سوالات پاسخ دهیم. شاید اصلاً وظیفه ادبیات همین باشد، دست یافتن به معبد رازهای جهان و سخن گفتن با روح انسان.